Mạo Danh Kinh Thế › Chương 74
Chương 74: Phá luận
Chương 74· 2.947 từMiễn phí
Chương 74: Phá luận
Nhan Ấu Thành bị Tạ Tinh Hàm dồn hỏi tới mức há hốc mồm nghẹn họng không thốt nên lời. Hắn ngồi đờ đẫn người ra một hồi lâu, đoạn đưa tay lên day day hai bên thái dương, nhăn nhó rên rỉ: "Ấy chết không xong rồi, ta phải ngồi nghỉ ngơi tĩnh tâm một chút đã, cái chứng đau đầu chết tiệt lại tái phát rồi đây này."
Tạ Tinh Hàm: (→_→)
Lại một lần nữa bại trận cay đắng dưới tay Tạ Tinh Hàm, trong lòng Nhan Ấu Thành không khỏi canh cánh bực bội, lập tức nghĩ ngay đến hạ sách đi mượn viện binh bên ngoài: "Văn Thâm huynh! Huynh mau ra tay đi!" Hắn ngừng lại một nhịp rồi dặn thêm: "Tuyệt đối không được mềm lòng thương hương tiếc ngọc đâu đấy nhé!"
Liễu Đặng khẽ mỉm cười phong nhã, nhưng vẫn kín kẽ không chịu mở miệng.
Dữu Dịch ở ngôi chủ tọa bèn cất tiếng hỏi: "Nhan công tử đã chịu chút lép vế, Liễu công tử có nguyện ý đứng ra phân giải chăng?"
"Khuất" và "Thân" đều là những thuật ngữ chuyên môn trong giới thanh đàm, chữ trước chỉ việc luận điểm bị đẩy vào thế hạ phong bế tắc, còn chữ sau chỉ việc đứng ra biện giải để lật ngược tình thế.
Liễu Đặng chắp tay hướng về phía Dữu Dịch, lại khẽ mỉm cười một cái, nhưng vẫn nhất quyết ngậm miệng chưa chịu nói.
Tạ Tinh Hàm thấy vậy bèn cất giọng trong trẻo: "Nếu Liễu công tử có cao kiến gì muốn bác bỏ luận điểm của ta, Tinh Hàm xin rửa tai lắng nghe."
Liễu Đặng từ nãy đến giờ vốn chỉ chờ đợi đúng một lời thỉnh cầu này của Tạ Tinh Hàm. Thấy nàng cuối cùng cũng chịu lên tiếng mở lời mời mọc, hắn trước tiên không vội đáp mà lại đưa mắt nhìn sang phía Vương Dương: "Vương huynh có muốn mở màn trước chăng?"
Vương Dương nhìn thấu tâm tư thích "làm bộ làm tịch" của Liễu Đặng, trong bụng thầm nghĩ: Cái vị công tử này đúng là thích làm màu thật đấy, đây đâu phải là nghi thức nhường ngôi hoàng đế thuở xưa mà cứ phải ba lần thỉnh ba lần nhường cho mất công?
Tạ Tinh Hàm thấy thế liền dứt khoát quay sang nhìn thẳng vào Vương Dương: "Kính thỉnh Vương công tử chỉ giáo cho một đôi điều."
Chân mày Liễu Đặng lại khẽ giật nhẹ một cái.
Vương Dương lập tức tuôn ra một tràng khen ngợi: "Tạ nương tử tài biện thanh thông, lời lẽ ví von uyên bác sâu xa khôn lường, ta đây nhìn thì ngỡ ở phía trước, chớp mắt đã thấy ở phía sau, nào dám mở miệng bàn đến hai chữ chỉ giáo? Chi bằng cứ để cho Liễu huynh trổ tài biện giải thì hơn."
Tạ Tinh Hàm khẽ liếc xéo Vương Dương một cái đầy ẩn ý.
Liễu Đặng cất tiếng: "Vương huynh khiêm tốn quá mức rồi chăng? Ta từng nghe Tông Trắc tiên sinh kể lại rằng trong một buổi thanh đàm, huynh đã từng đắc thắng Tạ nương tử một trận, cớ sao hôm nay lại tiếc chữ như vàng đến thế?"
"Thật thế sao?!" Nhan Ấu Thành đang nằm ườn trên kỷ lập tức ngồi bật dậy thẳng lưng.
Trước đó hắn thấy Vương Dương cứ im thin thít chẳng buồn hé răng nửa lời, lại nghĩ đến thân phận môn sinh theo học kinh học khoa cử tại Quận học của Vương Dương, nên cứ ngỡ công phu thanh đàm của người này chẳng có gì ghê gớm. Thế nhưng nếu quả thực hắn từng đánh bại cả đệ nhất tài nữ Tạ Tinh Hàm thì chuyện này lại hoàn toàn phải nhìn nhận bằng con mắt khác!
Người của Lang Gia Vương thị, gia đạo sa sút, đệ tử chốn Kinh học, lại còn song tu cả Nho lẫn Huyền?
Xem ra có vẻ thú vị rồi đây!
Vương Dương vội vàng xua tay phân trần: "Lần trước chẳng qua chỉ là trò chuyện bông đùa lúc trà dư tửu hậu, tại hạ may mắn ăn may mà thôi. Hôm nay Tạ nương tử lập luận tinh thâm tuyệt diệu nhường này, ta đâu dám mạo muội chen ngang buông lời bừa bãi?"
Ồ, hóa ra chỉ là hữu danh vô thực, thùng rỗng kêu to thôi à.
Hứng thú của Nhan Ấu Thành vừa mới bùng lên đã lập tức vụt tắt ngấm, dáng ngồi lại xẹp xuống xụi lơ, uể oải ngả lưng dựa vào chiếc kỷ gỗ.
Trên khuôn mặt nhỏ nhắn của Tạ Tinh Hàm thoáng hiện lên một tia cười mỉm thích thú.
Liễu Đặng lại kiên nhẫn hỏi thêm một lần nữa: "Vương huynh thật sự chắc chắn không muốn ra tay sao?"
Ngươi có thấy mình dài dòng lằng nhằng quá rồi không hả!
Vương Dương chắp tay đáp: "Học lực tại hạ thực sự nông cạn có hạn, Liễu huynh cứ tự nhiên thể hiện."
Đến lúc này, Liễu Đặng mới chậm rãi ung dung cất giọng:
"Vừa rồi An Khang đã phản bác điều thứ nhất, vậy thì ta xin tiếp nối lời đệ ấy mà phản bác điều thứ hai. Tứ nương tử bảo rằng trọng tâm của Lão Tử đặt ở một chữ 'Thắng', cho nên bụng dạ nặng lòng cơ tâm tính toan. Nhưng ta lại cho rằng, chữ thắng và lòng cơ tâm chưa chắc đã có mối liên hệ tất yếu với nhau. Nếu hễ cứ nhắc tới thắng mà coi là mang nặng cơ tâm mưu mẹo, vậy thì Trang Tử từng nói 'Thắng vật nhi bất thương' (Vượt lên trên muôn vật mà không làm tổn hại), lại nói 'Dĩ chúng tiểu bất thắng nhi vi đại thắng dã' (Lấy nhiều cái không thắng nhỏ để làm nên cái đại thắng lớn), chẳng lẽ lời ấy cũng trở thành chứa chấp cơ tâm mưu mẹo hay sao?"
Tạ Tinh Hàm cất giọng cãi lại: "Chuyện này hoàn toàn không giống nhau. Cái thắng mà Lão Tử nhắc tới là cái thắng mang nặng tính công lợi thực dụng. Yếu thắng mạnh, mềm thắng cứng, lấy cái cực kỳ mềm yếu trong thiên hạ để rong ruổi chế ngự cái cực kỳ kiên cố trong thiên hạ. Lối nghĩ ấy vô cùng gần gũi với sự toan tính mưu sâu, hoàn toàn có thể đem ra làm công cụ cho thuật quyền mưu lừa lọc gian trá. Chính vì vậy nên Hàn Phi Tử sau này mới dẫn học thuyết của Lão Tử vào tư tưởng của mình, nhắc lại tích Câu Tiễn năm xưa 'Tương dục thủ chi, tất cố dữ chi' (Muốn lấy của người, ắt phải tạm trao cho người). Các thiên như 'Chủ Đạo', 'Dương Qước' của Pháp gia cũng đều kế thừa khai triển ý tứ trong 'Đạo Đức Kinh', đem nó biến thành thuật ngự hạ tàn độc của bậc quân vương nhằm khống chế bầy tôi, cơ tâm toan tính há chẳng sâu sắc khôn cùng sao?"
Liễu Đặng mỉm cười điềm đạm: "Yếu thắng mạnh, mềm thắng cứng, xưa nay vốn là quy luật biến hóa tự nhiên của trời đất. Đem quy luật tự nhiên ra giảng giải đạo lý thì cớ sao lại quy chụp cho nó là công lợi thực dụng? Thế chẳng lẽ nếu ta bảo cây cao hơn ngọn cỏ, chim bằng lớn hơn chim cưu, hay hổ báo gấu lang hung dữ mạnh bạo hơn gà lợn trâu dê, thì những lời đó cũng bị coi là công lợi hay sao—"
Tạ Tinh Hàm lập tức ngắt lời đốp chát: "Đương nhiên đó là công lợi rồi! Trang Tử trong thiên Tề Vật Luận đã nói rất rõ ràng: Trong thiên hạ không có gì lớn hơn cái chóp của sợi lông tơ mùa thu, mà ngọn núi Thái Sơn vẫn bị coi là nhỏ bé; không ai sống thọ hơn đứa trẻ chết yểu, mà Bành Tổ sống tám trăm tuổi vẫn bị coi là chết non. Cọng cỏ rơm nhỏ bé đem sánh với cây cột đình đồ sộ, người đàn bà xấu xí ma chê quỷ hờn đem so với nàng Tây Thi tuyệt sắc giai nhân, dưới góc nhìn của Đạo thì thảy đều quy về làm một thể thống nhất! Ngươi cố tình phân chia rạch ròi cây với cỏ, chim bằng với chim cưu, tự nhiên đó chính là mang tâm phân biệt công lợi rồi!"
Thôi hỏng rồi, tiểu nha đầu Tinh Hàm này phen này trúng kế bị người ta tóm thóp rồi.
Vương Dương đứng bên cạnh vừa nghe thấy Tạ Tinh Hàm thốt ra những lời ấy, trong lòng liền thầm kêu không ổn.
Quả nhiên, Liễu Đặng mỉm cười đắc thắng hỏi vặn ngược lại một câu chí mạng: "Nếu nàng đã thừa nhận rằng dưới góc nhìn của Đạo thì muôn vật thảy đều quy về làm một thể thống nhất, vậy thì cớ làm sao nàng lại khăng khăng cho rằng Lão Tử và Trang Tử là hai tư tưởng hoàn toàn khác biệt nhau?"
Tạ Tinh Hàm nhất thời nghẹn họng trân trối, không sao thốt nên lời.
Liễu Đặng ung dung tiếp tục mạch phản biện:
"Kỳ thực điều thứ ba mà Tứ nương tử vừa nêu ra cũng hoàn toàn có thể dễ dàng bác bỏ. Lão Tử tuyệt đối không phải là kẻ kiêng kỵ hay căm ghét sợ hãi cái chết, bằng không ngài đã chẳng thốt ra câu: 'Ngô sở dĩ hữu đại hoạn giả, vi ngô hữu thân, cập ngô vô thân, ngô hữu hà hoạn?' (Sở dĩ ta có mối lo lắng hoạn nạn lớn lao, là vì ta còn có tấm thân này; một khi ta không còn tấm thân này nữa, thì ta còn có hoạn nạn gì đáng lo nữa đâu?). Lại nói: 'Phiêu phong bất chung triêu, sậu vũ bất chung nhật, thiên địa thượng bất năng cửu, nhi huống vu nhân hồ?' (Gió lốc chẳng thổi hết một buổi sáng, mưa rào chẳng đổ trọn một ngày, đất trời còn không thể duy trì mãi sự dữ dội ấy, huống chi là kiếp con người ngắn ngủi?). Lời lẽ ấy rõ ràng là cảnh giới của bậc đại giác ngộ đã thấu triệt nhìn thấu hồng trần sinh tử, chứ đâu phải là kẻ còn mê muội bám víu lấy chuyện mất còn?
Chẳng qua thói thường của nhân tình thế thái xưa nay vốn kiêng kỵ sợ chết và ghét bỏ sự tàn lụi, bậc thánh nhân muốn giáo hóa muôn dân nên mới buộc phải mượn những điều mà thói đời căm ghét để dựng nên hình tượng ví von giảng giải đạo lý, lấy đó làm lời cảnh tỉnh thức tỉnh lòng người mà thôi. Ngay như bản thân Trang Tử khi trước, ngài cũng từng viết câu: 'Mỗi ngày đục một khiếu, đục đến ngày thứ bảy thì Hỗn Độn chết'. Điều đó đâu có nghĩa là Trang Tử coi cái chết là một kết cục xấu xa bi thảm, chẳng qua chỉ là ngụ ngôn mượn chuyện để răn đời, tình thế bắt buộc phải viết ra như thế mà thôi."
Hắn khẽ chỉnh lại vạt áo và tư thế ngồi, đưa mắt nhìn lướt qua một lượt mọi người chung quanh:
"Mạnh Tử từng răn dạy: 'Thuyết thi giả, bất dĩ văn hại từ, bất dĩ từ hại chí. Dĩ ý nghịch chí, thị vi đắc chi' (Kẻ giảng giải thơ văn, không được vì câu chữ bề mặt mà làm tổn hại ý tứ của lời, không được vì lời văn mà làm sai lệch đi cái chí hướng tư tưởng cốt lõi của tác giả. Phải lấy ý mà đón nhận cái chí sâu xa, như thế mới nắm bắt được cái đạo chân chính). Người đọc sách tối kỵ nhất là bị chết ngạt dưới câu chữ. Nếu cứ tự giam mình trong một hai con chữ vụn vặt, sa lầy giữa ba bốn câu văn đơn lẻ mà ngoảnh mặt làm ngơ trước toàn thể mạch văn của cả tác phẩm, thì sẽ rất dễ bị che mắt trước chân lý đích thực mà không hề hay biết, dẫn đến cảnh ngộ trống đánh xuôi kèn thổi ngược, cả đời u mê chẳng thể ngộ ra, há chẳng đáng tiếc lắm thay, há chẳng đau lòng lắm ru! Phàm là những kẻ đọc sách thánh hiền như chúng ta, đối với chỗ này, tuyệt đối không thể không cẩn trọng!"
Trên khuôn mặt Liễu Đặng thoáng hiện lên vẻ tiếc nuối cảm thán, hắn khẽ lắc đầu thở dài một tiếng.
Sắc mặt Tạ Tinh Hàm trở nên vô cùng ngưng trọng, nàng cúi đầu đăm chiêu suy nghĩ hồi lâu, nhưng trong lúc nhất thời quả thực không sao tìm ra được lời lẽ nào để phá vỡ thế cờ hiểm hóc này.
Liễu Đặng lại xoay đầu nhìn sang Vương Dương: "Vương huynh thấy thế nào?"
Cái gã này sao cứ thích réo tên gọi hồn ta thế không biết?
Thế nhưng phương pháp đọc sách mà Mạnh Tử đúc kết quả thực là chân lý ngàn năm không đổi.
Vương Dương lập tức chắp tay đáp: "Những lời Liễu huynh vừa giảng giải, trong lòng tại hạ cũng vô cùng tâm đắc đồng tình, quả thực là cao kiến hết sức sâu sắc!"
Lần trước Vương Dương thốt ra bốn chữ "cao kiến hết sức" là dành để khen ngợi luận điểm của Tạ Tinh Hàm, lúc này hắn lại trơn tru đem đúng bốn chữ ấy gắn lên đầu Liễu Đặng, động tác chuyển hướng vô cùng mượt mà khéo léo, hoàn toàn không hề có chút ngượng ngùng gượng gạo nào.
Tạ Tinh Hàm khẽ nhướng đôi mày thanh tú lên liếc hắn.
Nhan Ấu Thành ngồi bên cạnh lập tức vỗ tay rầm rầm tán thưởng: "Lời bàn của Văn Thâm huynh, lý lẽ sâu sắc danh lý thông suốt, quả thực xứng đáng là lời định luận muôn đời! Buổi thanh đàm ngày hôm nay, người giật giải đầu bảng chắc chắn không ai khác ngoài Văn Thâm huynh rồi."
Liễu Đặng bật cười lắc đầu: "Nếu chỉ có thế thì Tứ nương tử nhất định trong lòng vẫn chưa phục đâu. Tứ nương tử, liệu có thể vui lòng cho ta mượn chiếc quạt chúc vĩ kia một lát chăng?"
Giao nộp chúc vĩ ra ngoài, đồng nghĩa với việc thừa nhận luận điểm của mình đã chính thức bị đối phương đánh sập hoàn toàn.
Liễu Đặng danh nghĩa ngoài miệng là mượn, nhưng thực chất chính là đoạt lấy vinh quang chiến thắng.
Tạ Tinh Hàm dẫu trong lòng muôn phần không cam tâm, nhưng lúc này cũng chẳng còn cách nào khác, đành phải đặt chiếc quạt chúc vĩ trở lại chiếc khay gỗ sơn then, để cho tên thị giả cung kính bưng sang đặt trước mặt Liễu Đặng.
Liễu Đặng nâng chiếc quạt chúc vĩ lên, khẽ vung nhẹ ba cái theo phong thái danh sĩ, cất giọng sang sảng vang dội:
"Dòng chảy Đạo gia, thành tựu lớn nhất kết tinh ở hai nhà Lão - Trang. Cả hai ngài đều bàn về 'Đạo', bàn về 'Vô vi', bàn về 'Chính phản', bàn về 'Tuyệt thánh khí tri'.
Trang Tử kế thừa tư tưởng từ Lão Tử. Lão Tử bảo rằng 'Đạo khả đạo, phi thường đạo', thì Trang Tử liền nói 'Đại đạo bất xưng'; Lão Tử bảo rằng 'Đại biện nhược nột', thì Trang Tử liền viết 'Đại biện bất ngôn'; Lão Tử nói 'Ngã vô vi nhi dân tự hóa', thì Trang Tử liền bảo 'Nhữ đồ xứ vô vi, nhi vật tự hóa'.
Thế nên Thái Sử Công năm xưa khi viết Sử Ký mới đúc kết rằng tư tưởng của Trang Tử 'chỗ cốt yếu căn bản đều quy về lời của Lão Tử', lời ấy quả thực vô cùng xác đáng và chuẩn xác!
Năm xưa Vương Di Phủ từng hỏi danh sĩ Nguyễn Tu rằng sự dị đồng giữa Lão Trang và Nho giáo ra sao, Nguyễn Tu đã đáp lại vỏn vẹn ba chữ: 'Tương vô đồng' (Há chẳng giống nhau sao). Câu trả lời ấy quả thực vô cùng tuyệt diệu.
Đến như Lão Trang và Nho gia còn không có gì sai khác lớn, thì bản thân Lão Tử và Trang Tử làm sao có thể phân chia rạch ròi thành hai mối được chứ?
Trong thiên 'Thiên Hạ' của sách Trang Tử từng than thở: 'Đạo thuật tương vi thiên hạ liệt' (Đạo thuật lớn lao sắp bị người đời xâu xé chia rẽ). Sự chia rẽ ấy không phải do tự thân đạo thuật bị rạn nứt, mà chính là do những kẻ luận đàm trong thiên hạ xâu xé mà thành!
Luận điểm này của Tạ nương tử tuy rằng mới lạ độc đáo, nhưng thực chất lại đang chia cắt đại đạo, làm đảo lộn sự dị đồng vốn có. Mới thì có mới thật đấy, nhưng khó tránh khỏi cái tệ hại của sự nông cạn rỗng tuếch!"
Liễu Đặng dứt lời, liền dùng cán quạt chúc vĩ gõ mạnh một tiếng xuống mặt bàn gỗ, tiếng gõ giòn giã vang vọng: "Bài Trang - Lão tương dị luận, đã bị phá vỡ hoàn toàn!"
Bình luận0
Chia sẻ cảm nhận của bạn về bộ truyện này
Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận.