Chương 84

"MónBq4K niênq5bQ lễ này cần toạ sư phải tự mình đi lấy3dQl ạ."1zkV

Lời nói này của0FWg Trần Nghiêntai1 lại càng khiến VươngAFO0 Thân2CZb tò mò hơn vài phần.

Ông không nghĩ rằng TrầnItZj Nghiên lại to gan đến mức dám đem ông ra làmhmAt trò7a1i đùa,l1Rz thếx9uZ nhưng ông vắtF3PP óc suy nghĩ cũng không thể tưởng tượngatrA ra món quà Tết nào lạiYPdg cần đíchHRQs thân mình phải đi lấy.

Trần Nghiên không hề úp mở vòng vo, mà khomaW1E mình cung6slP kính nói: "ToạL6Jq sưSYko ở phủ ĐôngiQ2H DươngIk6u này dốc lòng tu bổa6J7 thủy lợi, xuất quânOXFq tiễu trừXZHH thổ phỉ, công tích vô cùng trác tuyệt. Thiết nghĩ khi mãn nhiệm kỳ, khả năng toạ sư được triệuyWHR hồi về trung ươngO2P5 là rất lớn. Thế nhưngSYEZ một khi đã bước chân vào triều đình trungLPKj ương, muốnJ02b tiến thêm một tấc cũng là muôn vànyI9L khóOe6j khăn. Cớ sao ân sư không nhân lúc này tíchdREr lũy thêm thật nhiều chính tích lẫy lừng ngay tại Đông Dương,HJgR để khi bước vào triều đình có thể mưuJcEH cầu một vị trí quan trọng, quyền lựcByI0 hơn?"UgVo

QuanXt7p viên địa phương khi được điều chuyểnNKeo về kinh thành, bị giáng xuống nửaLPBu cấp là chuyện thường tình như cơmd8Jj bữa. NếuXs1Q ởe5ea địa phương lập được đại công hiển hách, đượcCoxD điều động bình cấp đã là mức giới hạn tối đa.

Vương Thân vốn mang hàm chính tứ phẩm, ở địa phương đã lập được không ít công trạng lớn, hẳn làEjks cóEMZp thể điều chuyển bìnhsxIY cấp vềzFVA kinh.

Thế nhưng chức quan tứ phẩm chốn kinh kỳCGk1 và chức2Xva quan tứ phẩm nơi địaBmEQ phương là hai kháiqelp niệm hoàn toàn khác xa nhau một trờirYox một2TJC vực.

Ở chốn kinh thành đầyFoZv rẫy quyềnTovB quý, muốn tiếpu9qs tục leo lên những nấc thang danh vọng caoqt5p hơn, mỗiODxa bước3TCW đi đềuCF5a gian nan khôn6FU8 cùng, mỗi một hànhB9od động đềumsyT phảiZrK6 chịuWKc9 vô vàn sự kiềm tỏa, cản trở từ bốn phương támLnjK hướng.zENk

Nếu nhưu0F8 cônguuUY tích ởI9RD địa phương càngRKJf thêm rực rỡ,FZHA đến lúc đó thế lực sau lưng Vương Thân lạimyte ra sức vậnYsiS hành, chèo chống một phen, biếtk9oj đâu chừngSDTH cójS27 thể mưu cầu được một chức vụ béoIPna bở, nắmccw3 giữGuvy thực quyền lớn hơn.

Cho dù Vương Thân không có gia tộc hiểnRqWF hách chống lưng, thì ôngRcuL ta cũng có1DKH toạ sư, cóz2pl đồng mônDNZM và có phe phái chốn quan trường.

Ý định ban đầuf7W4 của Trần Nghiên là đểjIHW Vương Thân tiễu phỉfNap trong một năm, vừa vặn kết thúc haiughf nhiệm kỳ sáuVUxs năm, theo đúng quy địnhnrgu của triều đình Đại Lương là phải điều chuyển công tácXevA sang nơi khác.

Triều đình đặt ra quyTM6b định này là nhằm ngăn chặn quan lại địa phương cấu kết quá sâu với tầng lớpgfPf thân hào hương thân bảnX1tr xứ.

Thế nhưngyhvN sau khi kết thúc hai nhiệm kỳ, Vương Thân mớicAF5 chỉ tiêu diệt được sào huyệt thổ phỉ trên dãy núi Bàn Xà, nạn phỉ ở những nơi khác vẫn chưa3sgX được dẹp sạchuKNy hoàn toàn, nêndJqO VươngpuGR Thân đã được giữ lại tiếpeqRS tụcwgTG nhiệm kỳ thứNAnk ba.Cgkv

NếuS9CS như trên triều đình trung ươngJbtK khôngkSBM cón8wz ngườiqAgn nâng đỡ, vận hànhUeIt giúp Vương Thân, thì với thân phận một vị quan tứ phẩm địa phương, ôngaTTM ta tuyệt đối không thể nàoMqr1 chiDNR3 phối được các quyếtfH1L định bổ6bOm nhiệm của Lại bộ.

Đã đượcxRrK lưu lạii9ZR nhiệm kỳ thứ ba, nếu chỉ quanh quẩn với việclscs tiễu7XrL phỉ thì quả thực quáaKwV lãng phí thời gian, hoànToHk toàn có thể gom góp thêm thật nhiều chínhCKKc tích rực rỡ khác.

Vương Thân dựawHgU lưngemdk vào thành ghế, vẫn im lặng7xQ2 không8UCk nói nửa lời.

Chỉ cần0bER đối phương không mở miệng từ chối,L4Ib Trần Nghiên liền tự tin nói tiếp: "Toạ sư tu8Pvt sửa thủy lợiSnKs là vì dân sinh, xuất binh tiễu phỉ cũng là vì2qI6 dân sinh. Nay phủ Đông DươngFRa6 đã tháiSK7p bình yên ổn,DCjv nhưng bách tính nơifUv3 đây vẫn còn chịu cảnhPQn7 cơm không đủ ăn, áo không đủ mặc. Cớ sao toạ sư không nhân cơ hộilcZI nàyFy6z giúp bách tínhamCl phủ Đông Dương thoát nghèo làm giàu?"

Lại là một câu hỏi mang tínhLztR gợi mở.NmIh Khóe mắt Trần Nghiên vẫnJSsa luôn kín đáo quanVH4q sát từng biến chuyển nhỏ nhất trênd3vg gương7kts mặt của Vương Thân.

SắcdSKH mặt Vương Thân vẫn không hề có chút gợn sóng nào, ông vẫn giữtXAr sự im lặng tuyệt đối.

Trần NghiênjaX8 có chút chưa nắm bắtvHEU được hết tâm tư của vị quan này, bènDIRo dứt khoát không giấu giếm nữa, đem toàn bộ suy nghĩ trong lòng dốc hếtb9lQ ratsGi một lần: "Muốn choyC8v bách tínhseQ2 thoát nghèo,5zp2 tóm lại chỉ có hai con đường. Một là đểpblI họ có đủEg8W ruộng đất màu mỡ để cày cấy, thu hoạch được nhiềuRnOj lương9TlW thựcK02E hơn; hai là gây dựngpSOY ngay tại mảnh đấtTxrv này một ngành nghề sản xuất quy mô lớn, một sảntLUt nghiệpxb5c vang danhoSh2 khắp cả nước, có thể tạo thêm côngSwcO ănVzBX việc làm cho muôn dân."

"Ruộng đất62eG ở phủ Đông Dương phầnmIQ3 lớn81Tz đều nằm trọn trong taygyzJ đám thân hào địawncJ chủotzp giàu có,VrXt người ngoài căn bản không thể đụng vào, cho nên con đường thứ nhất là hoàn toàn bếGOm1 tắc.KbYk Hiện tại chỉ còn lại con đường thứ hai duyqb9V nhất, đó chính làrupy xây dựngUEwA một sản nghiệp4Cis khổngXFrN lồ, thuN75i hút đông đảo bách tính phủ ĐôngFP8k Dươngjor6 cùng thamkyuu gia vào. Các châu phủ trù phú, giàu0IT2 có khắpnk1o cõi48n3 Đại Lương đều sở hữu những nét độc đáo riêng biệt, chẳng hạn như bútwXhw lông Vĩnh6W8x Thanh Châu, hayq0F9 cá ướp muối Nam Khắc Châu..."

ĐếnYaUE lúc này, Vương Thân rốtlocx cuộc cũng cất9Vll tiếng: "Đại Lương ta lấy nông nghiệp làm gốc rễ.mLeB Nếu như ngườiB7eX người nhà nhàoHV8 đều đổ xô đinBTi làm0Vka ăn buôn bán,Rd5o thì ruộng đồng ai cày cấy, lương thực15I0 từ đâu mà7IG1 ra?"

Nếu nhưo16g ôngaKBU thực sự hạSzXk lệnh khuyến khích muôn dân3ETR bỏ ruộng đi buôn bán, đó tuyệt đối không phải là chính tích,5SRA mà ngược lại sẽ trở thành saiBsaK lầm nghiêm trọng tày đình,En3P các quan ngự sửsTBJ trên triều đình ắt sẽuNXT dâng sớ đàn hặc ông tơiIdfT bời.

Đến lúc đó, đừng nói8kx1 đến chuyện bước0FJ4 chân vào triều đìnhZO8Y trung ương, ngay cả chiếc6OpU mũ quan tứ phẩm hiệnj1pR tại liệu có giữ nổi hay không cũng là một dấu hỏi7O6C lớn.1L0o

TrầnFlXr Nghiên bình tĩnh7fBX giải thích: "PhủtP86 Đông DươngiGWL vốn dĩ đã cómQNa sẵno7nR phường thương nhânDAoW buôn bán, họ tự khắc sẽ lo liệu khâu tiêu thụ. BáchoEzD tínhUcgJ khi vào mùaTzqx vụ bận rộnBjua thì tậpit0Q trung cày cấy làm nông,m1Qb lúc nông nhàn rảnhCM4q rỗi thì đi làm thuê kiếm thêm tiền công nhật, haiU6AL việc đó hoàn toàn khôngWvsz hề xung đột, cản3lfy trở lẫn nhau."

"Thương nhân xưa nay vốnHIZM coi trọng trụczvAw lợi. Muốn kiếmchr9 được nhiều tiền, bọn họ ắtpeSD sẽ thuê mướn thợ thuyền làm việc lâu dài, tuyệt đốiG5Td không đời nào chịu để công nhân2keO tự doPkxX bỏ về quêsRdH làm ruộng đâu."

Vương Thân khẽ lắc đầu. Đứa trẻ Trần NghiêndsH4 này tuy thông minh đĩnh ngộ hơn người, nhưng dẫu saogP2t tuổi đờinhgO vẫn còn quá nhỏ,7QdZ nhìnB8fe nhận mọiyWPS chuyện có phần quá mức ngâyOyDI thơ, đơn giản.

Tâm trạng của Trần Nghiên lúc này cuối cùng cũng hoàn2mAV toàn thả lỏng.

Vương Thân chịu mở miệng phản bác như vậy,MrlN chứng tỏMvK7 ôngc3Vn ta đãJbMZ thựcFgzZ sự lắng nghe và suy ngẫmAJvR về những điều cậu vừa trìnhqRwV bày.

Đã9poD như vậy, việc tiếpxjRd theo chỉ làGfEg đưa ra giải pháp hoàn hảo để tháotCZo gỡ mối lo ngại đó mà thôi.

"Nếu thực sự gâyGcCe dựng sản nghiệp này, hoàn toànoyde có thểN6fP do quan phủ đứng ra làm chủ đểg72q thuê mướn66Pe bách tính làm việc, sau đó cho phép các thương nhân tìm đến quan phủ nhập hàng mang đi các nơi khác buôn bán. Món tiền bạc mà phủ nha kiếm5GQg được có thểH4qv dùng để tái đầu tư vào các công trình thủyZ74i lợi, đường sá củazSdf phủSzMH ĐôngPq4z Dương nhằm cải thiệnJrwo dân sinh,5U08 đồng thời lạib7IE có thể thu thêm được một khoản thuế thươngSEnX mạiLGR4 khổng lồ đểUFl5 dâng nộp lên triều đình.RTi7 CứgXEX như vậy, toạ sư2zfl có thể nói là thực sự mang lại phúc trạch toWm6t lớnmRNm cho muôn dânAKcq mộtqPLn phương."

Trái40od timLW9z Vương Thân khẽ đập mạnh một nhịp, trong lòng không kìm được thầmo1bt thốt lên một tiếng tuyệt vời!

Cớ sao trước giờ ông chưa từngiemF nghĩacPR đến việcBRYR quan phủ cũng cóH777 thểGvjB đứng ra đứng mũi chịu sào làm kinh doanh buôn bán cơ chứ?

Nếusg2P như quan phủFZ01 đứngAuaF ra chủ quản mọiB4kr việc từtUsU trên xuống dưới, thì5dWG tuyệteErt đối không sợ xảyJXkD ra tình trạng rối ren hỗn loạn.

Bách tính có thể kiếm thêmyYA4 đồng ra đồng vào để sống những ngày tháng ấm no dư dả, bản thân phủ nha cũng có sẵn nguồn ngân sách dồi dào, không cần phải hạ mình điBa9Q van nài đámclLz thân hào địa chủ móc hầu bao đóng góp nữa.

Hơn thế nữa,VH9r nguồn thu thuế của phủ Đông DươngwGqj tăng vọt lên gấp bội, chắc chắnUogk sẽ kinh độngnnkO đếnqC9f tận tai Hoàng đế2vgf nơi cung cấm.R3Kc

Chỉjjgu cầnB8BP có thể để lại ấn tượng tốt đẹp,hwWm nở mày nở mặt trước đấng chí tôn thiên tử, thì con đường thăngVYys quan tiến chức sau này sẽ vô cùng thuận lợi, hanh thông.

Cho dùzl5h đám ngự sử cóniMC ngứa mồmPAkh dâng sớ đàn hặc đi chăng nữa,Wnw5 thì từng rương bạc trắng8OC2 lấpDTPt lánh đều đặn chuyển về nộp thẳng vào ngân khố của Hộ bộ sẽ là câu trả lời đanh thép nhất dập tắt mọi lời gièm pha vô căn cứ!Qo2s

MọiKKW0 thứ nghe qua đều vô cùng9kOJ hoàn hảo, mỹ mãn,i3VA chỉ duy nhất còn thiếu một yếu tố then chốt sống còn: "Làm sản nghiệp gì?"0d4Z

Trần NghiênGV1S dõng dạc đáp:w1LJ "Dãy núi Bàn9CxH Xà trải dài hàng trăm dặm, cây cối bạt ngàn vô tận, hoàn toàn có thể dùngEOG5 để làm giấy."3Iax

VừazRZc nghe đến haiUdJq chữ "làm giấy",Jg6l ngọn lửa vừa bùng cháy trong lòng Vương Thân lập tức như bị mộtOvWy gáo nước lạnh tạtTgTo thẳng vào dập tắtVAt7 ngấm.

"Khắp cõi Đại Lương ta,XGI0 những nơi sảneuXC xuất giấy nhiều khôngI5VA đếm xuể. Chẳng hạn như loại giấy Dương Não KiểnJ1ap thượng hạng đều có bíL34r quyết công nghệ chếoMM2 tác độc môn riêng biệt, người ngoàiPPYa dù có muốn bắtUMoj chước cũngqi2k tuyệtFoLo đối không thểgQFs nào làmzeVU ra được. Còn nếuw8lo không làm được loại giấy thượngpSLP phẩm như thế,lr78 mà chỉm81K làm ra mấy thứAbI4 giấy thôVQc8 rápDAfJ tầmMZFQ thườngaTfb bàyeDFr bán trànsiE0 lan khắp hang cùng ngõ hẻm, thì căn bản chẳng kiếm3V76 đượcFAsI bao nhiêu bạc."yjvU

Nếu muốnjr0I đạt được hiệu quả kinh thiên động địa nhưyw8j lời Trần NghiênzguI nói,7CfJ thì bắtjPJV buộc phải là một sản phẩm độc nhất vô nhịCX40 mà những nơi khác chưa từng có, hoặcEFXz cựcYTR2 kỳi71J hiếm hoi.

Trần Nghiên mỉm cười: "Không phảimzWA là giấy dùng để viết chữ, mà là giấy dùng để điZrZo vệ0nhn sinh—loại giấy thảo chỉ."

Loại giấy thảo chỉ mà cậu nói ở đâybHhh không phảiZVew là thứ giấy thô dùng để nháp bài trong các kỳ thi, mà chính làKGV5 loại giấy vệ sinh trongbE6V thời hiệnylhH đại.

Kể từDK67 ngàyV0LY xuyên không tới Đại Lương, điều khiến Trầnzngq Nghiên cảm thấyIMZr khó chịu và khổ sở nhất chính làNiJj việcuPAR đi đại tiện không có giấy lau, chỉ có thể dùng lá cây, cọng rơm hay đất cát để giải quyết.

Đại Lương tuy rằng3ZK3 cũng380S có loại giấy thô để dùng cho việcMmqR này, nhưng giáLaAS thành củaNhtv nó lại vô cùng đắt đỏ, ngay cả thờiwwm0 gian cậu còn sống trong nhà họ ChuCHJ9 giàurUkA có1zxw cũngIytI chẳng mấy khigfbK được dùng tới.

Thuở nhỏ cậu từng lén lấy những tờ giấypdBP đãN5Ep được ChuaUO8 Vinh viết chữ7z95 lên mangI7TQ vào nhà xí đểprwH dùng, nào ngờ saui6vk khiVqqo Chu Vinh phátb9rc hiện raQCtd đã vôdVVq cùng đau lòng,Kpgv xót xa mắng mỏ một thôiCYwA một hồi, đại loại nhưb4E1 "giấy đã viết chữ là đã thấm đượm văn khí của thánh hiền, cớ saoXs8E có780G thể đem ra chà đạp, làm nhục như vậy".IXwX

Khi ấy5ilL Trần Nghiên chỉ biết cười trừ trongyKaq bụng, không thểs8Ur chà đạp chữ nghĩa thánh hiền, cholQix nênyZZA đànhbInz phảic1F7 chà đạp cái mông của cậu mà thôi.

Sau nàyv6Kk cậu từng2Ne0 nảy raJi49 ý định tự mình làm giấy vệ sinh mangIx1J đi bán kiếmzmZJ lời, nhưng sauSHyZ khi sống ở ĐạiUrpw LươngF8BV được hai năm, cậu lậpy2kc tức dập tắt ngay ý nghĩ ngây thơ đóBUmF trongHZbY đầu.

Cậu sợ rằng mình0NeD vừa mangszOK giấy vệ sinh ra chợ bán ngày hômIvII trước,ep7u thì ngay ngày hôm sau bản thân đã bịd4PU bắt cóc nhốt vào một căn nhà hoang vô danh nào đó, chịu7pNR đủ mọi cựcGRKS hình9Ozj tra tấn dã man tàn bạo, đến khi không chịuER0h nổi đòn roi buộc phải khai raCmlh bí quyết chế tạo, thì sang1ud4 ngày thứ ba ngườic2b9 ta đã868e phát0Un6 hiện raf2uq một cáiMC3V xác chết trôizofv vôGvFD danh nổi lềnhR2WD bềnhGKX0 trên khúc sông vắng.

Thân phận không có chỗpFVs dựaQ81L quyền thếm4ch mà dám nắm giữDI5s trongu7MX tay thứ công nghệ tạo ra lợiI3Xv nhuậnBy4t kếchFnoh xù, chẳng khác nào tự mình tìm đườngFak5 chết.

Nhưng nếuFqOR như3NbD việc này dotuSt đích thânuzMP quan phủ đứng ra chủ trì2Kpt tổ chức, thì trên đời này tuyệt đốis6pM không một kẻ nào dám tolUyK gansrjr chọc vào.k6KZ

Chẳng lẽ bọnP7eU chúngySpR lạiw8hL muốn mang tội danhJ53w tạo phản chống9x4J lại triều đình hay sao?

Đó chính là cái lợi to lớn của việc mượn danh nghĩa quan phủ.W0rw

"Giấy thảo chỉ chuyên dùng để đi vệHmZf sinhwqHR quả thực rất ít người bán, nhưng chúng ta7ceR căn bản không biết9aj8 quy trình chế tạo ra sao."PqJk

Vương Thân tuy mở miệngCm3X nói như vậy, nhưngHypF ánh mắt sắc bén lại nhìn chằm chằmWzdM không rời khỏi gươngkdJ8 mặt của Trần Nghiên.

Một khi TrầnmeKx Nghiên đã dámEHTQ lớn tiếng đề xuất ýShMt tưởng nàyE6wO ra, chắc chắn8LVG trong tay cậukUFD đã có sự chuẩn bị kỹ lưỡng từrwoH trước.

Tuy nhiên ôngCEnU ta tuyệt đối không chủ động mở lời hỏi xin.

Một khi TrầnVeev Nghiên nhân cơ hội nàyBrqS đưa ra điều kiện ép ông phải ra tay cứu giúp Chu Vinh, ông ta sẽ lập tức rơi vào thế tiến thoái lưỡng nan.

Đang lúcUpk0 trong6msR đầu còn đang tính toán thiệt hơn,3gQ7 ôngWqme đã thấy Trần Nghiên mỉm cười nói: "Học trò trước đây từng may mắn đọc đượccIz9 một cuốn cổ tịch có ghi chép rất tường tận về phương pháp này, nay nhân dịp Tết đến, xinXVSo kính dâng trọn vẹn lên toạ sưZLYe làm quà niên lễ."

Vương Thân liền nhìn thấy Trần Nghiên3PiO thòfXOi tay vàotnc6 trong ngực áo rút ra vài tờ giấyp8aH Tuyên Thành, hai tay nângC2J6 niu cung kính bước lênIItn hai bước đặt ngay ngắn trêncxlj bàn làm việc, sau4SZO đó lại lùi lại phía sau vài bước.

Vương Thân cụp mắtGnMH nhìn xuống, chỉChdV thấy trên mặt giấy được vẽ thành3nRm từng ô tranhcU4Q nhỏ nhắn, bên trongEkP6 các ô vẽ chi tiết hình ảnh hai5Zxr người từ lúc đốn gỗ, bóc vỏ cây, ngâm vỏ cây trong vôi... từng bước từngMgp0 bước vô cùng tỉ mỉ, sinh động.OYaH Xem xongpAZv một trang, ôngF4Sv lật sang trangHwJF tiếpE06y theo, chínhfVUs là cácEw0N công đoạn nghiềnTKUK bột, tráng khuôn, ép khô... cho đến tận khihHto làm raQFIa những xấpNOGd giấyKGGE thảoItDv chỉibIZ mềm mại.

Cách thức trình8bck bày trực quan đến mức ngay cảOJ7m mộtxwlb người chưa từng biết2iqr làm giấy như ông, sau khi xem xongl1vq một lượtW1Si cũng đã có thể hiểu thấu vàQjBI nắm bắt trọn3dhV vẹn toàn bộ quy trình.

Vương Thân chậm rãi đặt tậpsARj giấy vẽ3eWw xuống bàn, ngẩng đầu nhìn4u8c thẳng vào mắt Trần Nghiên:tLeg "Ngươi có điều kiệnS7Bb gì?