Chương 72: Rắn cắn
thinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vnthinhphongcac.vn

Sống Lại Ngàn Năm: Nữ Thần Phẫu Thuật › Chương 72

Chương 72: Rắn cắn

Chương 72· 2.249 từMiễn phí

ChươngBYhZ 72: Rắn cắn

Kết quả xét nghiệm của anh Lưu được trả về rất nhanhuNfu chóng.

Men tụy amylase máu có xu hướng tăng cao, trong khi lipase máuzr1V vẫn nằmGNZr trongEjPH ngưỡng5pw6 bình thường.UcSr

Amylase0Us4 và lipase huyết thanh đều làsjYs cácZgjv enzyme tiêu hóa do tuyếnW510 tụy tiết ra để phân giải tinh bột và chất béo trong thức ăn. Ở điều kiện sinh lý bình thường, nồng độ3kUW củaZMxW chúng trong máu tươnglSBX đối thấp.

Khi9rjH tuyến tụy bị viêm và8elg các tế bào nang tụy bị tổn thương phá hủy, các enzyme này sẽ tràn ồ ạt vào tuần hoàn máu.

Do đó, sự gia tăng nồng độ amylasetIaN và7Q6g lipase trong máujXog thường23WG là dấu hiệu cảnh báo chỉ điểmkO6F cho viêm tụy cấp.

Tuyh9Bj nhiên, giữa hai chỉ sốBtfm này lại có sự chênh lệch về thời gian đáp ứng. Amylase máue2PN tăngcGXO lênjFEw rất sớm,G4Fm chỉ khoảng 2 đến 12 giờXb9E sau khi khởi phát viêm tụyGUBm cấp là bắt đầu giảiGbVE phóngzW8R vào máu, nhưng độjQaj đặc hiệu của nódLOB lại không cao; các bệnh lý khác như viêmFrzm tuyếnWKaD mang tai, suy thận cấp cũng có thể cho kết quả dương tính0dZA giả.

Ngượcn3Af lại, lipase máu bắt đầuNZKA tăng muộn hơn một chút nhưng lại có độpqK5 đặcXTmx hiệu vượt trội, phản ánh trực tiếp và chuẩnVTjA xác các tổn thươngHB4I tại mô tụy.

Bệnh nhân9iHb này vừa mới phát bệnh đã lập tức tới viện, nên kết quả xét nghiệm máu ở giai đoạn cực kỳ sớm của4lZ3 viêm tụy cấp có giá trị tham khảoq6Ug tương đối hạn chế, rất có thể amylase99Sp và lipase cònPV4l chưa kịp giải phóng ồ ạt vào dòng máu.

BởioIF0 vậy,fDJz dùtcHb kếtDArn quả có âm tính8N48 đi chăng nữa cũng tuyệt đốiT5VY không được chủhojl quan lơ là. LúcMIpv này, điều quan trọng nhất là phải đối chiếu triệu chứng thực thể1JkV và hìnhkkmP ảnh học.c0Qb

Khương LaitImE lật mởim9u kết quả chụp CT cảnb3tW quang của anhR7dX Lưu.

Hình ảnh hiển thị: Tuyến tụy sưngwHE7 to landiFu tỏa, bờ tụy nham nhở mờ nhạt, xung quanh tụy có nhiều dịch thâm6PNv nhiễm ứLsDy đọng;vciL túi mật cóI91X nhiều sỏir4p5 nhỏ, ống mật chủ giãn nhẹ;R6L5 có7uoX một lượng dịchjyZu tự do trongqhND khoang phúc mạc.ZOVR

Đến6sCk đây thì chẩn đoán đã hoàn toànNhv3 sáng tỏ: Viêm tụy cấp,mgBw sỏiN8oz túi1oqO mật và tăngvqor lipid máu.QuUt

VềqVRE nguyên tắc điều trị viêmktXB tụy cấp thực ra rất15gl tinh gọn, xoay quanh baaB9y điểmSeyn mấun91B chốt:4sGU điềuuYCt trị căn nguyên,J4Tv duy trì dấu hiệuhPAP sinh tồn và...xhxj nhịn ăn.

Điểm thứmySP nhấtiMl0 là điều trị cănt5oc nguyên.86bY Viêm tụyrxF5 cấp phổ biến nhất xuất phát từ hai0YRc nhóm nguyên nhân: sỏi mật và rượu bia.

Trong đó, nhóm nguyên8yHY nhânBU91 đườngW55C mật bao gồm: sỏi mật, nhiễmeZam trùng đườngjQGW mật, giunt6Ry chuiURHt ốnglt0C mật. Còn nhóm do rượu làzBha tình trạng viêm tụyZt9A mạn tính âm thầm do uống nhiều rượu trong thời gian dài.

Ngoài ra cònxgP0 có các nguyên nhân khác như tăng lipid máu, do tác dụng phụ của thuốc...8Mqu

Nói là căn2eVH nguyên, thực chất làltrq bởi những yếuNt2t tố này đã2Xtw khiến chức năng tụyCfLk bị suywq41 yếud17K từUDM0 trước. Khi gặp bữa ăn quá no, nhiều dầu55Ne mỡy6yH và uống lượng lớn rượu,4KhK tuyến tụy lập tức rơivinX vào tình trạng quá tải, dẫn đến tự tiêu hủy, viêm nhiễm và "đình công",tnFh từ đó gây nên viêm tụy cấp.

Còn "nhịn ăn", trong thuật ngữ yB3MZ khoasvGk chuyên nghiệp gọi là nhịn ăn và đặt sonde dạQnr3 dày hútDmKG giảm áp2fza đườngG0SA tiêu hóa.

Hễ con người nạp thứcbnuu ăn vào miệng, cơ74Mp thể sẽ kích thíchlhud tuyến tụy tiếtZexE raeWq2 một lượng khổng lồ enzyme tiêu hóa. Hiện tại tuyến tụy đang bịfGsV sưngdKvA viêm tấy đỏ, nếu cứ cố nhồi nhét đồ ăn bắt nó tiết thêm men tụyFaO3 thì chẳng khác nào đổ thêmCeYV dầu vào lửa, khiếnxsc4 ổ15LM viêm ngày càng hoại tử nghiêmW3NM trọng hơn.

Bởi vậy, bệnh nhânypBX viêm tụy cấp bắt buộc phải tuyệt đốilwLA nhịn ăn uống trong một khoảng thời gian nhất định,1NWz để cho tuyến tụy đượchWOQ hoàn toàn nghỉ ngơi tịnh dưỡng.wUYC

Thế nhưng nhịn ăn nhịn uống mãi thì0y5D bệnh nhân chết đói thì sao? Lúc này cần phải thiết lập đường truyền tĩnh mạch để bù nước, điện giải, dinh dưỡng nhằmTTkr duy trì dấu hiệu sinh tồn,K3dg bảo đảm người bệnh bụng đóivlFx cồn cào nhưngGrs8 không bao giờ bị đói lảpBtN hay kiệt nước.

Đừng thấy2u6i hiện tại anh Lưu chỉ cần xửX6mR lý sỏi mật rồi nhịn ăn vài ngày là ổn mà xemBTq1 nhẹ,HZsn thựcHB54 chất viêm tụy cấp làKA5c một căn bệnh tiềm ẩnqwJ7 nguy cơ tử9AmM vong cực kỳ đáng sợ.

Thể nhẹ thì chỉ cầnXJz0 nhịnSypa ăn vài hômje1p là9JhP lui; nhưng thể nặng, tụy hoại tử xuất huyết,2BqJ gâynGs1 suyHXH2 đa tạng toàn thân,e9SC bệnh nhân phải chuyểnZjof ngay vào phòng hồi sức tích cực (ICU),mVTG tỷ lệ tử7Qfe vong lên tới 15% đến 30%.

Sau khi dặn dò anh LưuqgJv tuyệt đối không được lén ăn uống bất cứ thứ gì,4Ya5 Khương LaiLYPx làm thủ tục chuyển anh sangvKzQ khoa Nội TiêuXbOD hóa để tiếp tục theo dõi điều trị nội trú.

Khoa Cấp cứu là vậy đấy,UEht tóm gọn lại nhiệm vụ cốt lõi mỗi ngày chỉ có một câu: Bằng mọi6rGj giá giữ cho bệnhvFK0 nhân còn sống và chuyểnCkwX họ đếndxqM đúng chuyên khoa cần đến.

Nếu để Khương Lai dùng một hình ảnh để ví von,QIHL thì khoa Cấp cứu chính làqQH9 một trung tâm phân loại bưu kiện khổng lồ. HơnC8M9 nữa còn là những kiện hàngs6GN rách rưới, móp méoxaRA tang81V nátOlA5 mà bên ngoài lại chẳng hề dán nhãn vận đơn.

Nhiệm vụ của cấp1btK cứuihaA là dán tạm kiện hàng nát bươm ấy lại, bất kể xấuzwhz đẹp thế nào, miễn saoaDcF ruộtKhgF bên trong không bịuRUz rơi rụng mất mát, sau đó nhanh7Zlh mắt nhận diện kiện hàngtjE0 nàypBSe thuộchAXi về đơn vị nào để chuyển giaoqO4n chuẩn xác.

Đó chính là6XVT công việc thường nhật củaEZk5 các bác sĩo4Ej cấplsBP cứu.

Dĩ nhiên, đôi khiJidK kiện hàng không chỉCEyk được phânlfFr loại về các chuyênnPxT khoa nội5X6y viện, mà còn3ENZ có1tk6 thể phải chuyển gấpSIqG sang bệnh viện khác.

ChẳngbJP2 hạnk3hy như lúc này, mộtF23n bệnh nhân bịCOFy rắn cắn vừa được khiêngOLS7 xộc vàoDzva sảnh cấp cứu.

Bệnh nhân tựtCYc kể rằng mình vừaDhWT bịWmBF một con rắn mập mạp, thân ngắn cũn cắnquiD trúng, vàFm3g trên mu bàn chân anh ta quả nhiênqshQ xuất hiện hai vết răngPfIq sắc nhọn nhưMR0O đầu kim châm.CHcI

Cẳng chân phải của người bệnh sưng đỏxcxO tấy, vết phù nề73bc lan từ mu bàn chânrhZv lên tận khớp cổ chân, anh ta kêu têtXJi buốt râm ran khắp chân, kèm theo triệu chứng hoa mắt, chóng mặt và buồnR6Nw nôn dữ dội.yGki

Chu Kiến Quân vừa đặt ngón tay ấn nhẹ vào mắt cás70z chân, bệnh8cTa nhân đã thétELOe lênH6Bm đau đớnzlAW không chịu nổi.

Rõ ràng là vếtEU2h cắnAgPz của rắnTgOy độc.

KhươngFozC Lai lập tức đỡ người bệnh ngồi xuống, yêu cầu anh taFqH3 hạn chếiGx7 cử động8mvU tối đa, đồng thời đặtzxD7 cẳng chân phải xuống thấp hơn vị trí của tim, nhằm làm chậmRagg quáGevb trình khuếch tán của độc tố vàodm3d hệ tuần hoàn.

Mấy trò trên phimtb0L ảnh dạyDh7u rằng khi bị rắn cắn phải cúi đầu ghé miệngpbCL hút máu độc ra ngoàiPQ7G hoàn toàn là sai lầm chết người.

Niêm mạc khoang miệng của con5v8Q người có khảokor năng thẩm thấu vàyloe hấp thu8eC1 cực mạnh. Người hút máu độc không những dễ dàngBh90 bị trúng độc lây, mà lượng máu độc hút ra được cũngvBfT chẳng đáng là bao,bx5e không7NFh hề có tác dụng9ajT giải độc thực tế.Kfee Ngược lại, vô số vi khuẩn trong khoang miệng còn thừa cơ xâmlTdR nhập vàoXWc3 miệng vết thương, gây nhiễm trùng huyết thứ phát khiến bệnh tình càng thêm nguy kịch.

Còn mẹo sinh tồn nơi hoang dã hayk4md dạy dùng dây thắt garrot chặtMJgl ngắt chi bị cắn cũng không hềgyEC chuẩn xác.8Qn5

Nọc độc rắn chủVOXK yếu lan truyềngqUL theo hệ bạch huyết và các khoang kẽ mô, chứ không5Fk3 đơnwpPY thuầnIxf9 chỉ chảy theo mạch máu. ThắtZOmi garrot mạch máu chỉR5A7 làm tắc nghẽn dòng máu tĩnh mạch trở về, còn nọc độc thì vẫn thong dong lan khắp toàn thân.

Buộc thắt cẳng chân không nhữngyfIO khó ngăn được nọc rắnrV1D lan rộng, mà nếuaoj2 thao tác không có chuyên môn y tế,ZUDl việc thiếu máu nuôi dưỡng kéoQvKE dài sẽ dẫnucla đếnwvJu hoại tử khô hoặccIOE hoại tửsy4a ướt toàn bộ chi2dyR thể, cuối cùng kết cục thảmMXFM hại làGE49 phải cưau5Oi chân tàn phế.

Ngoại trừ một số vết cắnWJii của rắn độc thần kinhRIkj hoặc một phần độc tố huyết họcmeBF có thể dùngczwg kỹ thuậtJxwa băngGxqG ép cố địnhMB5p có kiểm soát, thìxn32 đối với các loại rắn mang độcDj1L tố tế bào gây hoạiPYHr tử, tuyệtkIBU đối nghiêmrUWK cấm việc băngqj4n thắt chặt, nếuWQ2Z khôngeVd5 sẽ chỉ làm tăng tốc độkH3t hoại tử mô tại chỗ.5XI1

Sau khi bị rắn độcrFzw cắn, các bướcrPhe xửVf1k trí đúng đắn nhất là:

Ngay lậpIKnd tứcTJ6L ghi nhớ kỹ hìnhnkDO dáng, màu sắc của con rắni34c độc; nếu chụp được1ST3 ảnh thì càngKZGU tốt, tómWZT5 lại phải miêuNlVJ tảVyhm chi tiếtGmhK nhất có thể cho bácNZbY sĩ tiếpXhWk nhận, giúp bác sĩ nhận diện chính xác loài rắnPkFj độc đểjFBP chỉ địnhh1UZ đúng6ek4 loạiwfhG huyết thanh kháng nọctooK rắn tươngIPw1 ứng.3mPC

Sau đó, dùng dòng nước sạchsTe4 chảy liên tục xối rửa nhẹ nhàng quanh vết cắn, hạn chếCBhk cử động chi thể để giảmlREt thiểu phátyGM7 tán độc tố,FCo0 hạ thấp92Ak chi bị thươnggOcV thấp hơn mặt phẳng của tim.

Và bướci7Ui cuối cùngyb5N làxYL8 lập tức di chuyển đến cơqOBC sởMoNZ y tế gần nhất.

LưuVcTE ý rằng việc chọn cơ sởVIkp y tế cũng cần phải hết sứcIEyl tỉnh táo,JfiN bởi không phải bệnh viện lớn nàoxMho cũng luôn có sẵn huyết thanh2ZW1 kháng nọc rắnG991 dự trữ trong kho.OtQe

GiốngYLpB hệtao65 như trường hợp bệnh nhân trước mắt, vừa8Yvp nghe anh ta mô tả con1z44 rắn ngắn cũn cỡn, đầu bè to, Chu Kiến QuânF5TE đã lập tức thốt lên: "Đây chẳng phải là rắn lục đuôi ngắn sao?wkiT Phải tiêmVHqM ngayw4kW huyết thanh kháng nọc rắnuTr2 lục, nhưng Bắc Hiệp chúng tôidbo7 không có dự trữ loạirujL này, anh phảiYR4p chuyển khẩn cấp sang Bệnh viện 4 Quân Y."

Đối với những ca chấn thươngzBqm do rắn độc, côn trùng hay độngsrUs vật có độc cắn, việc lựaQWeO chọn đúng bệnh viện làCqp3 yếu tố sống còn, hoàn toàn không6Oey giốngCCE9 quan niệm thông thường của đại chúng rằng cứ đâm đầu6SUj vào bệnh viện tuyến cuốiNHHN to nhất4Ll1 địa phương là ắt sẽ chữa được.

Đặc biệt8n6X là rắn độc cắn, phương pháptIiH điều trị đặc hiệu bắt buộc phải có2QDL huyết thanh kháng nọc rắn tươngEPZj ứng. Loại huyết thanh này ở mỗi địa phương thông thường chỉ được phân bổ dự trữ tậpTchU trung tại một vài bệnh việnCQnm chuyên trách cứu chữa rắn cắn trọngqI3V điểm.

Những cơ sở này đaHlyB phần thường làmEqU các bệnh viện y học cổ truyềnXPA7 hoặc viện quân y, nhưng tùy từng vùngXMz0 miềnME34 lại cóWUJ0 sự sắp xếpLrru khác nhau, phụ thuộcNzAW vào quy hoạchG08N mạng lưới y tế địa phương.

ĐốimS9m với ca bệnh bị rắn lục đuôi ngắn cắn này,zw2y khoa Cấp cứuf63O Bắc Hiệp đành chịu bó tay, chỉ có thể sơ cứu cố định tạiUBnj chỗ rồi hướng dẫn bệnh nhân chuyển viện gấpU4hZ sang Bệnh viện 4 Quân0ZtP Y gần nhất.

Chi phí sản xuất huyếtRaU3 thanh kháng nọc rắn cựcDarE kỳ đắt đỏ, điều kiện bảo quản đòi hỏi nghiêmAore ngặt ởUecl nhiệtmLRO độLMoE lạnhITWJ tiêu chuẩn, trongpbrr khi hạn sử dụng lại rất ngắn. Vì vậyY55U hầu hếtTdmT các địa phươngIqUy đều áp dụng phương thứcTjkM dựFhpN trữKD54 tậpYOza trung tại các cơ sở điềujyQ8 trị chỉ định đểs66T tránh lãng phí hư hỏng.

Tập trung toàn bộ bệnh nhânkO1T bị rắnvThL cắnu1AW về một đầu mối chuyên khoa sẽ giúp tối ưu hóa hiệu suấtDVrM sử dụngRfJP dược phẩm, giảm hao hụt kho thuốc và tiết kiệm chiTPdO phí cho cảSTbB hệ thốngQTFK y tế lẫn người bệnh.

"Tiểu Lai, các4vbq loài3PEd rắn độc cắn ngườiOMq7 ở khu vựcEaJo thủ đô khánhEf tập trung, phần lớn7qcn làqgSg cácECKv loài thuộc họy9uT rắn lục, trong đó phổ biếng2qG nhất chính là rắn lục đuôi ngắn. Nếu bệnh52ss nhân miêu tả là một con rắn mập mạp, thân ngắn ngủn,l015 đầu hình tam giác bẹt thì chín mươi chín phần trăm là rắn lục đuôi ngắnHWuf rồi."dbXN

Chu KiếnR35n Quân7rRy tranh thủ truyền đạt cho Khương Lai những2vMg hiểusIn9 biết thực tế về cáclWqo loài rắnflXP độc thường gặp ở khu vực thủ đô.NWcu

Mỗi vùng2Fnl miền lạixTFz có quầnSTwe thể rắn độc khác biệt nhau. Trong tình huống bệnh nhân không chụp lại đượctGxI hình ảnh con rắn, bác sĩ bắt buộc phải dựa vàoDdQU lời mô tả đểbjsf suywTQb đoánndsh loài rắn, điềuaGlN này đòitrNz hỏi người thầy4CWH thuốc phải am hiểu8C5p sâu1ku2 sắc về hệ sinh thái bò sát27vg tại địa phương mình công tác.

Bình luận0

Chia sẻ cảm nhận của bạn về bộ truyện này

?
0 ký tự · Ctrl + Enter để gửi

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận.