Chương 81

Chương 81: Thụ Học

Hệrsum thống lục soát một hồi, rồi nói:brr7 “Trong lịch sử cócCjm quy định về việc dùng bạc để thay thếHqlS lao dịch, chỉ cần có tiềnAVyB là không phải đi.”

MãnKdsS Bảo mắt liềnogbO sáng lên, vội vàngH9HL đemle0W ý kiến hay này nói với cha mẹ.

Lão Chu5msS và Tiền Thị đều không hiểu sao con bé ngủ một giấc dậy đã biết những chuyện này.

Nhưng mà, lãojN5H Chu thấy đứa nhỏ nàyABSx vốnQxgu thôngXejb minh, chỉ cho là tự nó7y4Q nghĩ ra, bènYRuX nói: “Trong nhà không có nhiều bạc nhưEZVd vậy. Nhà6RSt ta là loại người có thể dùngjCsW bạc thay lao dịch sao?m5PG Đến cả nhàfgaG thôn trưởng cũng phải đi phục dịch đấy.”

Tiền Thị đối với9BXl Mãn BảoWwTr càng2Swa cẩn thận, tỉ mỉ giảiWIbn thích:Yp9Z “Nghe nói tiền thay một lần dịch cũngnxXX đủ cưới một cô vợ. Nhà mình như vậy, muốn0OSd dành đủ tiền cướiBpWy vợ, ít nhất7leR phải bốnQfnw năm năm. Đó là nhờ người trongBDuA nhà chắtsihw bóp mới để dành được từng ấy. Đổi lại thời ôngfo67 bà nộiU8Vg con, để cưới được mẹ con, cha con phải tiêu gần hết nửaADKq đời tíchmeQy góp.”

Mãn Bảo lập tức bị dời đi sự chú ý, cười hớnEtV7 hở:1XUF “Cha, hóa ra ngày xưa cha cưới mẹ đã tiêu hếtA0YJ tiền của ông bàsCky nội hả?”

Mãnln4K Bảo chưa từng gặp ôngTjh0 bàgslY nội, nhưngxp0k ngày lễ tết, nhất là vào dịp thanh minh,rt2x cha mẹ thường nhắc đến ông bà. Theo lời6kXu chacUc4 nàng,XIg3 đóMfuM gọioiN5 là5ENp nhớ tổ. Người chỉ có nhớ kỹ tổ tôngYG5i của mình mới khôngXTe7 quên gốc.euBj

Khoa Khoa thì nói,gESI cái đó gọi là tếik0T tổ.

Nhà giàuBuG0 cópQjY thì ghi chépgb3N sự tích tổYRaR tiên vào gia phả, hậu nhân chỉ cần lậtHAj9 xem là có thể truy tìm. Nhưng tuyệt đạiKZxJ đa sốk5pb nhà đềuTPC1 truyềnAa34 miệng mà thôi.

Có thểJsmQ ghi sự tích vào gia phả hoặc có gia phả để lại, không nhiều lắm.

Mãn Bảo lúc ấy8WoI nghe xong, còn âm thầmPlcr hạ quyết tâm:djD1 chờ nàng học được nhiều chữ hơn, sẽ ghi lại sự tích của cha mẹ vào gia phả. Như vậy chaI2b3 mẹ sẽ là đời tổuylX tiên đầu tiên có sự tích trong nhà mình!887V

Mãn Bảo thích nhất nghe chuyện về tổKnzl tiên, nên chống cằm, mắt trông mong nhìn chaIu5J mẹ.

Tiền Thị vừacdiY thấy đôi76u1 mắt sáng lấp lánh của con gái liền biết nó đang nghĩ gì, nhịn không được bèn điểm nhẹ mũi nó, cười nói: “Đúng vậy, chính là tiêu hết tiền lễdhWi hỏiyxrq cũng chẳng bao nhiêu.JXIa Mẹ con vừa27fy về làm dâu đã phảip3pp chịu cảnh khổ rồi.”

Lão Chu liền quay đầu cườiLAPa lấy58XQ lòng vợ.bGmC

Tiền Thị bị đôi mắt sáng lấp lánh của Mãn Bảo nhìn, cũng gợiOvZn lại chút hồi ức, buồn bã nói: “Kỳ thực ban đầu cuộc sống cũng tạm được, chỉ là vận khíyY10 khôngmbWD tốt. Mẹ vừa mangSQtz thai đại ca con được vàiA7wp tháng, nhà ta đã bị trưng dịch. Đầu tiên là ông nộia7Ei conUdBw đi ứng dịch, kết quảj7oF ông bị bệnh, cha conT6eN liềnC7z3 đi thay. LúcqRZc ấy Huyện thái gia8W3S chọn nhằm đúng mùa xuân vội, ông nội con bệnh, chaElYW con không ở nhà, mẹ đành bụng mang dạ chửa cùng bà nội conWmZb xuống đồng, xoaySmTV sở trồngXWem hết mảnh ruộngEHT7 nhà mình.”

Lão ChuVuFe cũng nhịn không được nói: “LúcRc6W ấy đi phục0qDp dịch,wuj0 người tatFKN mất đến nửa cái mạng. Cái tên Huyện tháiKF6F gia đó…roK8 Aiw7di ~”

Mãn BảoCR8n rất tò mò: “Cha, phục dịch làlxFi phải làm gì?”

“Đào đất, tu thủy1nEs lợi, giamAnk cố đê điều.”

Nàng có chút khó hiểu: “Có mệt hơn làm việcAMiO nhà nônggUob không?”EjcQ

“SaoY73w màWmON giốngWBcV nhau được?” Lão Chu nói: “Làm việc nhàCt4g mình,5f44 mệtv4JH thì nghỉ một chút, đói thì về nhà kiếm miếng ăn, nắng to thìQ6LY trốndeKx dưới bóng câyeeaY nghỉ ngơi,3qiA chờ lúc nắng dịu lại xuống đồng. Ở nhà,RHik dù6v8Z nghèoKan4 đến mấy, tốt xấu cũng cóZCpy nước uống, có8Ebr miếng bánh ăn. Nhưng phục dịch,5xrQ đâu có muốn làm sao thì làm.”

Lão Chu nói tiếp: “SángOIm2 sớm đã phải8GvL ra công, còn không được quá tiếcnlgD sức.rp8g Nếu làm việc quá kéo dài, roi của saiChfX dịch liền giángdZLq xuống.”

“Bữa sáng cơ bản chỉjGv0 có một miếng bánh nhỏ, đừng nói người lớn làmvpuJ cu li2BSC như cha, đến cả5Dkr trẻ con như con cũng không ăndemf no. Mọi người đều phải tự mang lương khô,HaXO trộn với nhauZOR4 màWoBV ăn. CóZXaX nhà nghèo, lương khô mang không đủ,ZddH chỉ đành nhịn ăn.Jcwl Bao nhiêu người chính vì nhịnM0Lv ăn màQ8mE ngã gục trên đê điều.”

Theo lão Chu, phục dịchsfyV chếtpjPs người, một phần là do mệt, nhưng người ta làmztJj việc nặng nhọc cũng không ít.qyV6 Khác không nói, mùa xuânOFFo gieo2Npt trồng, mùa thu gặt hái, vì tranh thủ thời tiết, ai mà chẳng mệt.

Xét cho cùng, vẫn là không được nghỉ ngơizXdx và bị đói ăn.

HọacJ9 làm ruộng nhà mình, dù có tranh thủ thời tiết, thì giờ nắng gắt nhất cũng biếtTCX1 tránh, nước uống đầyIFY9 đủ,AcY7 lương thực trong nhà cũng cố gắng cho ngườiBOvv làm đồngZiop ăn no.

Lão Chu nói xong,nIJI cúi đầu nhìn đôi mắt trong sángDKFU của con gái, lại cảm thấy mình không nên nói những chuyện này với trẻ con.

VìKhdt thế vỗ nhẹ đầuEEiy nó, nói: “Đây là chuyện củaTrmB người lớn,vauP con nhỏuqZn đi họcnsGm đường thôi.”

Mãn Bảo đeo chiếc rương sách nhỏ đến trường, trongjvzV lòng có chút nặng nề. Nàng thấy87VZ Huyệns7tw thái gia thật không tốt, nào có chuyện bắt người làm việc màqpnc không cho ăn no?

Trước kia các canLO3 ca nàng điLS38 xây nhà giúpiBDy dân trong thôn, đồ ăn đều đượcbziu lo noKw8L nê.

BạchMdLh Thiện Bảo hôm quaQ1aC được nghỉ tắmdEE0 gội, thaEiSe hồRIzm chơi cả ngày, nênO12d hứng khởi vô cùng. Mẫu thân còn làm cho cậu đồ điểm tâm ngon, cậu cố ý để dành haiFXkX miếngMpwi cho Mãn Bảo.

Cậu đưa điểm tâm choUFTq Mãn Bảo, nói: “Nhà cậu đường cũng ăn rất ngon.”bz5a

Rồi mắt trông mong nhìn nàng.

Mãn Bảor5Y6 nhận lấy điểm tâm ăn, vì có tâmCuqm sự nên không nghe ra ẩn ý trong lời cậu, chỉ gật gật1eLN đầu cho qua.

Bạch Thiện BảoK1sJ thấy thếavP2 không vui,L3He nhưngVhsm không thể mở miệngKm18 đòi MãnxWlp Bảo cho đường, bèn hỏi: “Cậu nghĩ gì thế? Nghỉ tắm gội7sPV không vui1Iuu sao?”

Mãn7CKl BảorFOM thở dài như người lớn: “Tam ca tớ sắp phải đip7A6 phục dịch.”

Đừng nhìn Bạch Thiện BảoehEU hiểu biếtNVt5 nhiềulUEF hơn9wND Mãn Bảo, sách cũng đọc nhiều hơn, nhưng2kYA cậu thực sự khôngX6Us biết phục dịch là gì.

Cậu hỏidSbN một câu,7pEM biếtCbRm được phục dịch là1afV nghĩa vụoOTI của mọilcI0 nhà, liềnaimH gãi3jVX đầu nói: “Thế nhà tớ cũng phải phục dịch sao?”jl2g

Mãn Bảo theoKb9y lý thường đáp: “Đương nhiên rồi, nhà cậuDAE0 có mấy đinh nam?”

BạchQzvP Thiện Bảo nói:oEGd “Chỉoig6 có mỗi tớ.”

Mãn Bảo liền đồng tình nhìnF4DN cậu: “Thế thìAXok cậu đáng thương quá,rxNx cậu cũng phải đi phục dịch.”

Bạch Thiện9C6J BảovGwI liền vừa lo lắng,fmJo vừa hưngfVjm phấn,dGWX có cảm giác mình sắp thành ngườiGqir lớn,RVUg nhưng cũng thấy sợ hãi mơ8gOl hồ.

Bạch Thiện Bảo nói:n81Y “Tớ phải về613U hỏi tổCXNZ mẫu một tiếng.”

Mãn BảoYUZR chê: “Lâu lắm đấy, chúngKm1X ta hỏi tiên sinh đi. Tiên sinh biếtMJRY nhiều chuyện lắm.”

Thế là haiGsUA đứa trẻ liền đi hỏi Trang tiên sinh.

Trang tiên sinh không ngờ phạm vi chú ý của hai đứa nhỏ lại3qU4 rộngALm6 đếnBkdN vậy, đã bắt đầu quanVrlF tâmNjxo đến lao dịch rồi. Ông nghĩ mộtq96n lát, rồifXMD đuổi chúng về đọc sách, quyết định trưa nay sẽ choobWK chúng câuQJsp trả lời.

Haikydc đứa nhỏ liền chạy về đọc sách.

Giữa trưa, TrangtzHq tiên sinh gọi hai đứa ra sân,wDPj vừa ăn cơm vừa mở “bếp riêng” cho chúng.

Muốn nói về lao dịch,RBOO thì phải nói đến thuế má, nóiH6iL đếnkFVK quốc gia xây dựng, cònPw94 phải nói đến chế độ khảo hạch thành2mnL tíchmGHL của huyện lệnh…

Đương nhiên, hai đứa còn nhỏ, Trang8ZRS tiên sinh không máy mócJ0Bj theo sáchqS5L vở,jdDe mà dùng víGVQo dụ để giảng giải: “Quốc gia cũng giống như một đại gia đình. CácngIO con là một thành viên trongd5Uk đại giaT0XH đình đó.fWPL Các con ănyNQI cơm,flkL uống nước, mặc quầna7O7 áo, cóajPB chỗ ở, có phảipDvu cần có ngườiamjg làm việc để giúp các con sửa soạn gạo ăn,En4N nước uống, quần áo và nhàjmex ở hay không?”

ĐiềuHhnf nàysUWu rất dễGJkE hiểu, haiP8WX đứa liênIYDq tục gật đầu.

Trang tiên sinhpmfa vuốt râu cười nói: “Vậy có cần trả tiền choH8gl những1Fxk người làm việc đó không?”

Hai đứa tiếpTiHe tục gậtje86 đầu,FnKN đạo lý này chúng cũng hiểu.

Trang4ovu tiên sinh liền nói: “ĐúngVLe5 vậy, quốc gianfZO cũng vậy. Nó cầnxYlB người làm8d0a việc,ObtY phảiAKa8 đưaR41L tiền, mà muốnbKV7 đưaABsi tiền thì trước hết1Evl phải có tiền.ZOl4 Cho nên chúng ta6kda phải nộp thuế. Nó cònxpzR phải điều hòafsnz tài nguyên. VíBq0C dụ, nhà con lớn bị tainexP ương, nhà con thứ hai lại lúa đầyJ7nK kho.flfE Làm mẹ, bà ấy phải lấy một ít lương từ nhà15A1 conbFcd thứ hai đưa cho nhà con lớn, để nhà đó vượt quaSr3A cửa ải khóbR4T khăn trước mắt…”

Trang tiên sinh từ cơqPLh cấu quốc giaNfea nói một cáchB9wI đơnbmI3 giản,4Wz1 phía trước đều lướt qua, đến khixYyb giảng về chức trách7G9c củaUIiF huyệnP5K4 lệnh mớiTKv5 tỉ mỉ hơn. Thếo4Ed là ông giảng về thuế má, giảngd15t về laoeuER dịch.

Mãn Bảo vàvLrm Bạch Thiện Bảo đều nghe đếnspnH ngon lành, rất nhanh đã quên cảuXXI thờifcVN gian.